www.radiodiaspora.se

Nė pa mundėsi pėr tė pėrkthyėr artikullin vendosėm tė botohet nė gjuhėn angleze suksesi

I tė riut Arber Mehmedi, I cili jeton ne  USA ( Naugatuck Connecticut ).

Arberi ėshtė njė i ri nga Presheva , ėshtė 18 vjec .Vazhdon shkollimin nė Naugatuck high scholl viti 4.

Arber Mehmedi had been a two-year starting catcher and was initially penciled in for a third season behind the plate.
But Naugatuck coach Tom Deller, in his 15th season at the helm, felt a need to get another catcher, Zac Mercer, into the batting lineup.
"With Zac’s emergence as one of our top hitters, it was necessary to find an everyday spot for him on the field," noted Deller. "His best position was behind the plate. Since we were in need of help up the middle, we put Arber in those positions to make the room for Zac."
Mehmedi has been splitting time between second base and shortstop and is hitting .412 (seven hits, 17 at-bats, seven RBI and 10 runs scored).
"Arber was our best option to make the position switch," said Deller. "He has great instincts. If I put him at first base or the outfield, I know he would do well. He even said to me the other day I’d be surprised how well he could do if I put him on the mound. He just likes to play the game and enjoys the challenge a lot.
"While we still have a lot of work to do I think that for the most part the kids are buying into the fact that they have to work hard to compete at our level, that it’s not going to just be handed to them and Arber is a leader in that respect," Deller added. "When the other kids see your senior leader working to get better it kind of reinforces the need that they should be working hard as well."
Mehmedi and Mercer have helped the Greyhounds to a 4-2 start after a 27-3 beatdown of Crosby on Saturday and

Give credit to Holy Cross,” said Deller. “They did put up 13 runs and it was a good thing we scored 21. Having a player like Arber is a huge lift for this team. Not only for his leadership qualities but for his unselfish team first attitude.”

Mehmedi came into his senior season as a three-year starter at catcher but relinquished the position to allow Zach Mercer to get into the lineup with his bat and taking over behind the plate. The senior leader has solidified the infield playing second base and shortstop.

We only have 14 players so being versatile is one of the teams strengths,” said Deller. “Arber leads by example. Neveski can play first base or shortstop. It’s going to take every one to come together and play as a team in order for us to be successful.”

“Arber is a great player to coach. Just because he’s been here four years he doesn’t think that he’s the man. It’s all about his team first attitude that has improved this teams ability to be successful.”

“The kids look up to him as much as that is allowed in today’s day and age. And I tell these kids constantly they have a good shot at competing for an NVL title.”

Naugatuck improved its chances pulling out a tough 4-2 win over Woodland on Monday. Zahornasky spun a complete game five hitter and struck out six. Mulhall led the attack with a double, a triple and two RBI’s.

“I like catching but I can also play other positions,” said Mehmedi. “We have a lot of good players on this team. It’s not all about me and what I’m doing. We have a lot of heart and a never give up attitude. We showed that we can come back in games against Sacred Heart and Holy Cross.”

“If we can continue to play as a team and everyone works hard we can be very successful and contend for an NVL title.”


SIMBIOZA PROMETEIKE E DY ZĖRAVE,

I GAZETARES DHE I POETES

 

 

 

 

 

 

 

 

Pėr ta bėrė mė tė lehtė recensionin tim pėr “Gjurmė nėpėr flakė”, pyeta njė mikun tim poet, i cili nė Amerikėn e largėt ka edhe mik shtėpie familjen Canolli. Kush ėshtė Makfire Canolli? Ai qeshi me ironi, duke mė qortuar se mbiemri i saj i vajzėrisė ėshtė Maqedonci. Ma mbylli me kaq. Ama unė nuk e kisha hallin se kisha ngatėrruar mbiemrat. Pastaj ma dha dorėshkrimin e saj poetik, duke mė dhėnė pėrgjigjen me tė.

Tek po shfletoja dorėshkrimin, me atė kureshtjen qė kemi pėr gjėrat qė s’i kemi pasur nė dorė kurrė, insistoja tė merrja vetė, me njė tė hedhur tė syve, pėrgjigjen qė nuk ma dha poeti pėr miken e vet poete. “Ke harxh e bulmet mjaft”, m’u kujtua tash tė mė ketė thėnė. Pastaj njė zė aspak autoritar dėgjova sakaq: “Fillo punėn”!

Patjetėr se po ndihem mirė se po i hap rrugėn librit “Gjurmė nėpėr flakė”. Edhe po kaq po ndihem mė mirė se nė kėtė rrugė po nis librin e parė tė poetes Makfire Maqedonci – Canolli. Jemi nė njė festė e dyfishtė: Libri me poezi po shkon nė dorė tė lexuesve dhe autorja e tij me kėrė libėr po merr titullin e bukur “poete”.

Vėrtet kėtė titull Makfirja e kishte ndjerė nė shpirt shumė kohė mė parė, kur nė njė dritė qirinjsh nė Prishtinė po shkruante vargjet e para, ose duke fjetur gjumė, fantazia poetike po i sillte nė kokė ndonjė ide qė mund tė bėhej pastaj poezi e asaj nate, e cila, pėr poetėt, quhet poezi e njė nate pa gjumė. Dhe, jo vetėm njė kėso poezie e poetes, ende e panjohur nga lexuesit edhe nė fushėn e artit poetik, prej kohėsh po priste tė bėhej pjesė e gjurmėve tė saj tė para nė kėtė rrugė tė vėshtirė.

Kėto janė gjurmė tė pėrflakura, jo vetėm thjesht brenda njė metafore, por tė pėrjetura nė shpirtin e saj nė tė dyja anėt e oqenanit, nė Shtete tė Bashkuar tė Amerikės, por edhe nė atdheun e saj, nė gjysmėn tjetėr tė Shqipėrisė, nė Kosovė, si do tė shprehej vetė nė njėrėn nga poezitė e vėllimit.

Mė parė se poete, Makfire Maqedoncin – Canollin e njoha si gazetare, tek po lexoja njė intervistė tė saj, qė e kishte dhėnė pėr shtypin kosovar. Aty doli me prirje tė dyfishta, e vlerėsuar si poete e dhembjeve tė mėdha dhe si zė i luleve. Prirjen e parė po e dėshmonte me tri poezi, me tė cilat po shoqėronte intervistėn. E para kishte titullin simbolik “Lot prej dheut”, e dyta “Lidhur me rrėnjė”, kurse e treta “Hinm pėr gjakun”. Me njėrin nga vargjet e bukura tė poezisė sė fundit, Makfirja gazetare po tregonte shenjat e para se nė poezi kishte bėrė njė rrugė tė gjatė e tė thellė drejt olimpit tė saj. Gjaku im vertikalisht po i quante ēlirimtarėt e Kosovės, tė mbledhur nė Ushtrinė Ēlirimtare tė Kosovės, tė cilėt, tė pėrkrahur nga forca ēlirimtare tė botės demokratike, ēliruan vendin, duke larguar prej aty makinerinė serbe tė gjenocidit, 11 vjet mė parė.

Duke metaforizuar fjalėn “gjak”, me tė cilėn ėshtė pėrmbytur thellė pothuaj krejt libri poetik “Gjurmė nėpėr flakė”, luftėtarėt e lirisė i quan shtizė tė kuqe tė pushkės, e cila, mes tė tokės dhe reve tė zeza, i jep sinjal Gjergj Kostriotit se po vjen dita e lirisė nga gjaku qė po derdhin heronjtė e heroinat, jo vetėm tė popullit shqiptar.

Tė njėjtėt flamurė poetikė qė po shoqėronin intervistėn, ishin edhe parashenja tė tjera se nga po orientohej gazetarja nė poezi. Nuk kishte nga tė shkonte tjetėr. Pėr gati dy dekada ėshtė bėrė njė Promete i lidhur me zhinxhirėt e dhembjes sė jetės larg atdheut. Me zėrin e gazetares, jashtė dhe me zėrin e poetes, nga brenda, ky mit tjetėr buēet pėr tė kaluarėn e saj, pėr tė tashmen, gjithashtu. Edhe brenda individuales ėshtė universi shqiptar, jo vetėm i vendlindjes sė saj, por i tėrė trolli historik shqiptar, edhe gjithandej ku “vetėm eshtrat flasin shqip”.

Tė dy zėrat, gjithnjė nė njė simbiozė prometeike, shpėrndahen gjithandej tek jetojnė shqiptarėt jashtė dy shteteve tė tyre, Kosovės dhe Shqipėrisė. Asnjėherė pa u ndarė, tė dy zėrat bėhen heroikė nė emisionin e Radio - Diasporės nga vetė drithėrimat e emisionit “Heroizmi i popullit tonė ndėr shekuj”, tė cilin e drejton Makfirja. Dhe, kėto drithėrima poetizohen nė tėrė pėlhurėn poetike tė librit, duke marrė flakė, duke u bėrė gjurmė tė thella nėpėr tė. Nuk kishte nga tė dilte njė titull tjetėr pėr librin e saj tė parė, pos titullit qė ka “Gjurmė nėpėr flakė”. Tepėr mė shumė e tepėr mė thellė se ky titull fet pėrmbajtja e librit.

Me prometeizmin i zėrave, Makfirja shpėrndan ėndrrat e jetės, zezonat e saj. Ato bėhen simbolike si vetė emri i radios, si vetė emri i pėrmbledhjes. Mbushen me dhembje e vuajtje, kur vijnė nga e kaluara familjare dhe kombėtare, por edhe individuale njėhohėsisht. Edhe mė pastaj kur artikulohen nė vargje.

Mes dhembjes dhe krenarisė, zėrat bėhen arkiv i kohės, pėrjetėsi e saj. Dhe, nuk i referohen vetėm veshit. Zemrės dhe shpirtit mė shumė. Edhe mė e pėrbotshme: I referohen ndėrgjegjes kombėtare dhe njerėzore. Pastaj kalojnė edhe pėrtej radios, por jo si vesė qė mėngjeseve bie mbi barin e njomė. Por, atė vezullim tė bukur mėngjesor e merr fjala e derdhur nė vargje, sa herė ato zagushi tė jetės nė kurbet janė pak tė thuhen vetėm me zėrin radiofonik. Nuk thuhen vetėn andej tek shpėrndahen lulet nėpėr vende tė ndryshme tė botės, por veshin tėrė trollin shpiptar.

Ėndrrat, dhembjet, melankolia, heroizmi dhe dashuria, por edhe tema tė tjera, janė prej mishit dhe gjakut tė tij, si dikur kur ishte vajzė, si sot kur ėshtė nėnė e dy vajzave. Dhe, janė kėto dy vajza, tė cilat i krahason me dy violina, qė ia bėjnė shpirtin tė bukur, i japin jetė.

Qoftė me njė lexim tė parė tė librit poetik “Gjurmė nėpėr flakė”, lexuesi nuk ka fare nevojė tė kėrkojė ndihmė pėr tė ditur kush ėshtė autorja e tij. Nėse lexuesi ėshtė zgjuar keq atė ditė kur ka nė dorė librin e poetes Makfire, si kur na del gjumi nga njė ėndėrr e keqe, sakaq muzika, e gėrshetuar bukur brenda rimave tė vargjeve, do ta bėjė tė ndihet mire. Tėra ato serenada qė ia do shpirti pėr moshėn, e bėjnė tjetėr, jo vetėm pėr njė ēast. Kėtė shpirt, duke kaluar njėherėsh pėrpara faqe tė tėra tė libri, e gjen nė ciklin e fundit, posa lexon togfjalėshin e bukur “mali i dashurisė”. Ndonėse nė fund tė librit, nė atė mal ka dėshirė tė rrijė gjatė, tė vallėzojė me gjethet dhe tė shkundet bashkė me to.

Po kush nuk ik nga zinxhirėt, nga gjaku, nga vrasjet, nga melankolia, nga pika nė zemėr… Makfirja nuk ik nga asnjėra prej tyre. Shpirti i saj ka brenda shpirtin qė dashuron, shpirtin qė vdes, shpirtin qė jep jetėn pėr jetėn e tjetrit, pėr lirinė kolektive, pėr lirinė e atdheut.

Brenda, po aq thellė atij shpirti krijues femėror, ėshtė edhe shpirti vrasės qė e ka armiku, nė kėtė rast armiku serb. Ai shpirt ėshtė nė pjatėn e parė tė librit. E ka bėrė tė parė pėr faktin se ishte shqetėsimi mė i madh i kohės, nė fund tė shekullit tė kaluar. Shqetėsimi ishte planetar, jo vetėm pėr shqiptarėt dhe Gadishullin. Pastaj shqetėsimi tematik tė mbėrthen me forcėn dhe egėrsinė e tij me titullin, po ashtu tė egėr e frikativ “Jetė e lidhur me zinxhirė”, prandaj lexuesi i ėndrrės sė keqe nuk ka faj se kėrkon pjatėn e fundit, mbushur me ėmbėlsirė.

Ėmbėlsirė qė tė bėn tė hidhur, tė protestosh edhe kundėr Zotit, janė poezitė pėr vdekjen e njerėzve tė njohur e tė panjohur, veēmas kur ata janė fėmijė.

Krenari e veēantė me dhembje janė tėra rėniet e dėshmorėve tė kombit, jeta e tė cilėve del e kthyer nė jetėn e lulekuqeve tė Kosovės, tė cilat mbijnė vetėm nga gjaku i tė rėnėve. Ritmi i shpejtė i vargjeve tė bėn tė ndihesh nė fushėbeteja tė UĒK-sė, pėrballė forcave serbe, ku, mė parė se krismat, dėgjohet kushtrimi i legjendės sė asaj lufte, Adem Jashari. Tėra kėto poezi mund tė lidhen nė njė tufė, pėr tė bėrė sė bashku poemėn e madhe tė luftės ēlirimtare tė Kosovės.

Dhembje olimpike ėshtė edhe dhembja pėr vdekjen e nėnės sė poetes. Jo vetėm nė njė poezi flet me tė si tė ishte e gjallė. Asaj i ka pėrkushtuar tėrė librin, duke bekuar qė fjala e tij tė bėhet dritė pėr tė, kurse tėrė librin e ka bekuar po ashtu si epitaf, jo gdhendur nė mermerin e nėnės, por nė gurin e ftohtė qė ka nė shpirtin e vet pėr mė tė shtrenjtėn, e tretur nė dheun e atdheut.

Nuk desha tė flas mė shumė se pėr autoren, pėr librin e saj. Nė kėtė festė qė e ka sot libri i saj i parė, vetė lexuesi le tė arrijė frutat nga pemėt. T’i shijojė nė kėtė ditėlindje e tė mos kėrkojė mė shumė pėrgjigje nga unė se kush ėshtė Makfire Maqedonci – Canolli, se ēfarė ėshtė “Gjurmė nėpėr flakė”, si kėrkoja unė nė fillim nga ai poeti, pa njohur as njėrėn, as tjetrėn.

Duke u hapur rrugė edhe poetes Canolli, edhe gjurmėve tė saj nėpėr flakė, besoj tė paktėn qė arrita t’i njoh pjesėrisht. Si lexues mbase mė shumė e mė mirė. Por, jo! Makfirja do tė shkojė edhe mė tutje me libra tė tjerė, duke lėnė gjurmė tė tjera nėpėr flakė.

Urime, Maki!

Marin KELMENDI 

Ēaste me moderatoren e Radio - Diasporės, Makfire Maqedonci - Canolli, drejtuese e misionit pėr dėshmorėt e kombit
Poetja e dhembjeve tė mėdha, Makfirja e zėrit tė luleve
“Dėshmorėt e kombit janė jeta jonė kudo qė jemi, brenda atdheut, ose jashtė tij. Me gjakun e tyre ne po ndėrtojmė jetėn tonė politike e familjare. Radioja jonė i jep zė heroizmit tė tyre ndėr shekuj. Ky emision dėgjohet shumė, jo vetėm nė diasporė, duke u bėrė ura qė i lidhė shqiptarėt me trollin dhe me tė kaluarėn e tyre tė lavdishme”.
 
Tashmė zėri i saj flet pėr tė, pėr tė kaluarėn e saj, pėr tė tashmen gjithashtu. Shpėrndahet gjithandej tek jetojnė shqiptarėt jashtė dy shteteve tė tyre, Kosovės dhe Shqipėrisė. Dhe, ai zė nuk tregon vetėm zotėsinė profesionale tė gazetarisė radiofonike. Tepėr mė shumė. Me tė shpėrndahen ėndrrat e jetės, qė bėhen simbolike si vetė emri i radios. Ato mbushem me dhembje e vuajtje, kur vijnė nga e kaluara familjare dhe kombėtare. Mes dhembjes dhe krenarisė, tingujt bėhen arkiv i kohės, pėrjetėsi e saj. Dhe, nuk i referohen vetėm veshit, zemrės dhe shpirtit mė shumė. Edhe mė sipėrane: ndėrgjegjes kombėtare dhe njerėzore. Pastaj kalojnė edhe pėrtej radios, por jo si vesė qė mėngjeseve bie mbi barin e njomė. Vetėm atė shkėlqim tė bukur merr fjala e derdhur nė vargje, sa herė ato ėndrra janė pak tė thuhen vetėm me zėrin. Nuk thuhen vetėn andej tek shpėrndahen lulet, por veshin tėrė trollin shpiptar. Janė prej mishit dhe gjakut tė tij, prandaj. Ashtu si ishte dikur ajo vajzė, ashtu si ėshtė sot kjo nėnė, Makfire Canolli dhe Makfire Maqedonci. Por, askush nuk mund tė flasė mė mirė pėr tė sesa ajo vetė.
- Po, thotė ajo, me njė zė krejt tjetėr, nga ai qė na vjen me valė tė radios. Mė shumė pohon qėndrimi i saj, pamja, qė nuk e shohim kur ėshtė prapa aparaturės radiofonike. Dhe, pa dashur tė pėrfill rregullat e njė intėrviste, jeta e fėmijėsisė sė saj vjen e para.

Familja prej nga vini ėshtė njė familje me merita tė vecanta patriotike ,sepse dihet qė 3 nga vėllezrit e t'u ishin tė dėnuar me burgim politik gjatė viteve '80 ,na tregoni diqka mė shumė pėr kohėn e atyre viteve si i mbijetuat ju dhe familja juaj keto katrahura?
Ofshan thellė, pastaj tregon:
Eh, ato vite! Nuk isha mė shumė se 11 vjeēe, kur pushteti serb mė burgosi 3 vėllezėrt, pasi aktivitetet e tyre patriotike i ranė nė sy. Po burgosej Kosova. Vitet ‘80. Po fillonte edhe njė rilindje e popullit dhe atdheut tim. Nėna jonė nga dhimbja qė e ndjeu nė shpirt, jo vetėm pėr djemtė e saj, iku nga kjo jetė nė prag tė moshės 50-vjeēare. Pra, ishte tepėr e vėshtirė ajo kohė, si ėshtė e vėshtirė tani ta kujtoj. Por, familja ime nuk ishte e vetme. Na mbanin gjallė morali i madh kombėtar dhe vuajtja kolektive e popullit tim, e Kosovės sime tė dashur, kryeqyteti i saj, Prishtina, nė tė cilėn u linda dhe u rrita. Aty qava e qesha. E shoh nė ėndėrr. Ėndėrr e kam qė njė ditė sėrish do tė jetoj nė Prishtinėn time tė bukur.
 
- Jeni larguar nga Kosova shumė vjet mė parė nė njė kohė trazirash, kur populli shqipatr luftonte pėr mbijetesė dhe ishte i ndjekur nga regjimi serb, sa ju ka ndryshuar kjo shkėputje nga vendlinja?
- Jam larguar nga Kosova nė njė kohė kur populli shqiptar me anė tė protestave pėrpiqej me ēdo kusht tė mbronte atė pak autonomi qė e kishte. Pra, ishte viti 1991, kur lashė Kosovėn pėr herė tė parė dhe mora njė rrugė tė panjohur drejt njė bote tjetėr, qė quhet botė e perėndimit. Nuk isha e vetme. Nuk mund tė them se tė qenit e degdisur mė ka ndryshuar, por mė ka vrarė thellė nė shpirt, pėr vetė faktin se jeta nė mėrgim, larg atdheut, ėshtė sikur jeta e fėmijės qė rritet larg nėnės se tij.
- Po misioni qė drejtoni nė median tuaj, dashur pa dashur ju lidh me atdheun?
- Po! Por, jo vetėm kaq. Dėshmorėt e kombit janė jeta jonė kudo qė jemi, brenda atdheut, ose jashtė tij. Me gjakun e tyre ne po ndėrtojmė jetėn tonė politike e familjare. Radioja jonė i jep zė heroizmit tė tyre ndėr shekuj. Ky emision dėgjohet shumė, jo vetėm nė diasporė, duke u bėrė ura qė i lidhė shqiptarėt me trollin dhe me tė kaluarėn e tyre tė lavdishme.
 
- Pėr vete artikulon shpirtin edhe me artin e tė shkruarit, apo jo?

-
Arti i tė shkruarit, qė thua ti, ma ka bėrė shpirtin mė tė qetė, jo vetėm tani qė jam e rritur. Por qė nga fėmijėria ime e hershme. Goxha shumė janė 19 vjet larg atdhut. Me poezi kam filluar, siē e di edhe ju, meqe jemi mike qė nga fėmijeria, jam marrė qysh nė klasėn e dytė fillore. Vėrtet kam filluar tė bėlbėzoj poetikisht. Dhe, poezia ime nuk ka tė ndalur as sot, edhe pse herė-herė vetė jeta nė mėrgim mė ka detyruar tė mos mund tė shkruaj. Mirėpo, nė zemėr dhe nė shpirt gjithmonė e kam pasur frymėzimin. Mė ka ndihmuar shumė, sepse atė qė e ndjej nė shpirt, e them me artin e tė shkruarit. Mėrgimi tė bėn mė tė pasur me mallin e lotėt qė tė shtrydh.

- Cila ėshtė mė e veēanta?
- Ėshtė e vėrtetė se qysh si fėmijė mė janė vlerėsuar poezitė e mia. Mbaj mend kohėn kur festohej 40-vjetori i rėnies se Boros dhe Ramizit. Njė poezi timin kushtuar atyre, e dėrgova tė recitohej nė Landovicė, qė tė konkurroja pėr poezinė mė tė mirė. E vėrteta ėshtė se poezinė e tyre qė i vura titullin "Gjeli im plak", mė shumė e bėra pėr njė lloj strategjie. Vėllezėrit e mi ishin nė burg. Mendoja me vete: Tė bėj njė poezi pėr Boron dhe Ramizin dhe le tė mendojnė se ne nuk jemi irredentistė, ashtu siē po na paraqesin (qeshet). Pas 2 javėsh erdhėn nė shkollė dy burra. Drejtori mė thirri nė zyrė. Unė kisha frikė se mos janė nga Sigurimi serb, por jo. Dy burrat po vinin nga "Rilindja" . Mė sollėn disa dhurata, njė fanele me mbishkimin “RILINDJA” dhe 50 mijė dinarė tė asaj kohe si shpreblim pėr poezinė time pėr dėshmorėt e “bashkėjetėsės e vėllazėrin-bashkimit”. Poezia ime "Gjeli im plak" ishte shpallur me e mira ė Landovicė. Pra, kjo ishte njė kurajo rė vazhdoja tė shkruaja. Kurajo mė dha edhe mėsuesja jonė Zejnije Syla, kur ma botoi poezinė nė “Rilindjen pėr fėmijė”. Sa nuk fluturoja nga gėzimi. Dhe tash qė po e kujtojmė bashkė atė kohė, po ndihem mirė.
- Po tani kush ėshtė pėr ty njė Zejnije tjetėr?
- Oh, sa bukur u shprehėt! Pyetja juaj mė lidh me dy kohėt. Tani mė japin krahė tė fortė poetėt e ndryshėn tė shpėrndarė nėpėr diasporė. Me ta kam lidhur miqėsi njerėzore dhe prifesionale. Pothuaj me tė gjithė kam kontakte tė pėrhershme. Mė kanė pėrkrahur edhe moralisht. Edhe mė shumė: Mė kanė ofruar edhe pėrkrahje pėr botimin e dy librave me poezi, njė pėr fėmijė dhe njė tjetėr pėr tė rritur. Pastaj edhe tė njė libri prozaik. Kėshtu, ata presin nga unė sa mė parė tė botoj librat dhe tė bėhem pjesė e Shoqatės sė Shkrimtareve Sqiptaro-Amerikanė kėtu nė SHBA, e kėtij shpirti tė gjallė tė shqiptarisė.
- Po jeta jote familjare?
 
- Jam nėnė e dy vajzave tė mrekullueshme, Donjetės dhe Dalinės, tė cilat po tregojnė suksese tė njėpasnjėshme, aty ku jetojnė dhe po shkollohen. Janė tėrė pasuria ime. Pa to jeta ime nuk do tė kishte kuptim. Janė tė lidhura shumė me vendlindjen, pėr vetė faktin se e flasin gjuhėn shqipe shumė bukur dhe mezi presin tė shkojnė nė Kosovė, sepse kėtu ndiejnė thellė mungesėn e ambientit kosovar.

 
- Diēka mė shumė?
 

- Mė lejoni tė flas pak edhe me poezi! Ju falėmderoj shumė!
Lot prej dheut
 
Sa herė mė quajtėn mėrgimtare,
Zemėr e pikėlluar u bėra,
Ujitur me lot, lagur me riga gjaku,
Djegur me mallin e atdheut.
Dhe refugjate kur mė thanė,
Nga gjoksi zemrėn nxorra,
Tė mos ēahej e mbaja,
Me duar tė buta vajze.
Mbuloja shpirtin,
Me plisa tė dheut tim,
I bėja baltė, qė
Tė shkelja mjaltin e huaj.
Lulet mė lironin helm,
Nė blerimin e refuzues isha.
Shporruniiiiiiiiiiiii!
Mė vinte tė klithja,
Por atdheu ma shkelte syrin:
Mbahu!
Nesėr njė ditė tjetėr vjen.
 

Lidhur me rrėnjė
 
Ata zinxhirė Prometur tė lashtė,
Nuk ishin tjetėr veēse rrėnjė njerėzimi,
Si kėto rrėnjė qė mua
Ma mbajnė lidhur pėr atdheun,
Tė mos harroj emrin tim Kosovė
Dhembjen ta ndjej bukur,
Sa mė shumė qė mė shtrėngojnė ato,
Kėndej e andej oqenanit.
Ēdo fije rrėnje mė afrohet,
Si dorė gjigandi nėpėr pėrralla dhe
Akoma pa mė shtrėnguar prometeisht,
Puth tokėn time,
E laj shpirtin si me ujė si me dhe,
Zemrėn mė shumė.
Akoma pa dhėnė shpirt,
Nė varrin tim ka ēelur njė lulekuqe,
E vetmja lule qė mbin nga gjaku.
Ajo lule ka emrin Kosovė,
Dielli i rri pėrmbi dhe
Dora ime i pėrkund djepin
E ėndrrave tė mėdha.
 
Himn pėr gjakun
(Nė vend tė njė kėnge pėr luftėtarėt e lirisė dhe UĒK-nė)
Asnjė shtyllė nuk mund tė mbajė
Peshėn e lirisė si ju,
Gjaku im vertikalisht!
Mes tokės dhe reve tė zeza
Ky flamur i kuq,
Nė shtizėn e pushkės,
Lidh tokėn me diellin,
Gjergj Kastriotit i ēon lajm,
Kosovėn e kthen nė kėshtjellė,
Nė agimin e pavarėsisė.
Dhe me gishta prej gjakut
U bie telave tė jetės,
Nė ikje tė natės vonė.
E nėnat mbushin gjinjtė
Me qumėsht fėmijėsh,
Kur Dirini i Bardhė ndalet pak,
Njė lugė ujė ma derdh nė ballė,
Ikėn si neperkė e trollit shqip
Njė litar i ēon.
Tutje njė daulle tund dheun,
E yjet si mollat nga degėt bien
Nxitueshėm nė tokėn e arbėrit.
“Jemi vonuar shumė”,
Njėri-tjetrit i thonė.                          

                                                intervistoi;Natyra B.Muhameti


Letėr e hapur drejtuar Kombit dhe forcave tė shėndosha  Atdhetare pėr 17 Shkurtin, tentativat e rrotullimit tė normės dhe klivazhin e ri politik mbi tė ardhmėn e Trojėve Shqiptare   

Atdhetarė tė nderuar, e dashur rini, tė dashur veprimtarė, nė shėrbim tė pėrparimit tė ēėshtjes shoqėrore dhe Kombėtare Shqiptare, ku do qė jeni, ngado qė vini,

 Po ju shkruaj kėtė letėr tė hapur, sepse kam bėrė njė « mėkat » tė pafalshėm, njė sjellje devijuese tė pashembulltė : Nuk kam pranuar tė festoj “17 Shkurtin”, ditėn e Pavarėsisė sė Kosovės - « shtetit mė tė ri nė botė ».

Pse e bėra kėtė ? Pse nuk festova me bashkėatdhetarėt e mi ? Po e shfrytėzoj kėtė « tribunė » dhe ju marrė pak nga koha juaj pėr t’i parashtruar argumentet e kėsaj “nėnkulture tė re politike”, tė cilės po thonė se i pėrkas. E pranoj se kam « devijuar » nga politikat e ditės, sepse i mbetem besnik normės kombėtare shqiptare, duke menduar, besuar dhe vepruar vetėm mbi bazėn e interesit politik kombėtar dhe me qėndrim tė qartė politik nė mbrojtje tė interesave tė Kombit dhe Atdheut tim, SHQIPĖRISĖ NATYRALE.  “Normėn shoqėrore”, por as atė “politike”, nuk i takon ta vendos turma, e cila manipulohet pėrmes politikės dhe mediave dhe as ca “liderėve tė opinionit”, qė, si ish-revolucionarė, ndjekin turmėn e manipuluar.

Nė kėtė letėr do tė trajtoj ēėshtjen e “normės shqiptare”, apo, pėr tė qenė mė i saktė, “normės te shqiptarėt”- meqė mungesa e sundimit tė njė norme tė qartė mbetet sfida kryesore nga e cila rrjedhė edhe njė rrezik qė na shpie drejt erozionit tė identitetit kombėtar (I). Simptomė i kėsaj mungese ėshtė edhe nisma pėr festimin e 17 Shkurtit me shumė pompozitet nga njerėz qė nuk janė tė detyruar ta bėjnė atė, duke e pėrfshirė atė nė normėn, traditėn dhe identitetin e shqiptarėve tė Kosovės e mė gjerė (II), dhe mė nė fund, ēėshtjėn e klivazhit tė ri politik dhe rikonfigurimit tė skenės politike ndėrmjet vazhdimtarrėve tė Rilindjės dhe reaksionarėve tė rinjė (III).

Mungesa e sundimit tė njė norme tė qartė mbetet sfida kryesore nga e cila rrjedhė rreziku qė na shpie drejt erozionit tė identitetit kombėtar

   Kam shkruar edhe nė artikuj tė mėparshėm se Lėvizjes Atdhetare - njė ndėr qėllimet e sė cilės ishte, ndėr tė tjera, edhe ēlirimi i territorit administrativ, tė quajtur Kosovė, i ka munguar dhe i mungon ende njė program politik e kombėtar i qartė dhe i pėrbashkėt. Realiteti ėshtė pak mė i nuancuar. Ajo kishte njė synim politik, i cili ishte ēlirimi i tė gjitha trojeve tė pushtuara shqiptare dhe bashkimi i tyre nė njė Shtet tė vetėm (nė njė Shqipėri tė bashkuar). Por, ata qė ranė nė kėtė Luftė heroike me kėtė synim, sot vihen pėr sė vdekuri nė vallen e tė tjetėrsuarve, tė cilėt pretendojnė dhe « vulosin » se ata ranė pėr shtetin e Kosovės ! Duket sikur i ka zėnė  amnezia njė pjesė tė atdhetarėve dhe luftėtarėve tė djeshėm, qė ishin bashkuar me kėtė synim, me qenė se jo vetėm qė kėnaqen me atė minimum qė e kanė arritur, duke e festuar 17 Shkurtin, por tani edhe u prijnė kėtyre festimeve, duke na rishfaqur nė mendje festimet e Republikės (2 korrikun) tė para Luftės nga ata qė kėta tė fundit i quanin « rugovistė », “titistė”...

Ca prej kėtyre militantėve, heronjė tė gjallė, janė demobilizuar dhe krejtėsisht tė zhgėnjyer, gjė qė mund edhe tė kuptohet, kur merret parasysh dallimi ndėrmjet synimit dhe arritjes. Por, njė pjesė tjetėr qėndron aktive dhe devijon ngadal drejt horizontit politik reaksionar, duke shfrytėzuar hyrjen nė Qeveri tė ish-revolucionarėve dhe respektimin e ceremonialit publik tė shtetit tė Kosovės, qė ta pėrdorin si arsye qė edhe 17 Shkurti tė festohet e tė organizohet nga ta si nga tė tjerėt (pronarėt e diskotekave, muzikave etj.). Vėrtetė kur e festojnė ish-drejtuesit politikė e ushtarakė tė UCK-sė, pėrse tė mos e festojnė edhe kėta “lider tė opinionit” ? Pėrse jo edhe t’i prijnė kėsaj feste me qenė se partia dhe Qeveria e tyre nė pushtet, nė “Shtetin” e arritur, e festojnė? Por ndėrmjet festimit “zyrtar”, pak a shumė tė detyruar, pėr shkak tė politikave dhe detyrimeve zyrtare shtetėrore dhe marrjes sė nismės pėr festim me vetėdėshirė tė plotė me njerėzit e popullit dhe me familjet e tyre ekziston njė hap, tė cilin nuk duhet hedhur, sepse kjo e fundit shpie nė integrimin e festės sė Pavarėsisė nė traditėn dhe “normėn politike e shoqėrore”, nė identitetin shqiptar. Nėse njerėzit tanė zyrtarė e festojnė, ajo nuk do tė thotė se ata janė tė kėnaqur me kėtė gjendje dhe se pajtohen me projektin politik qė fshihet pas kėsaj feste, por detyrohen tė ushtrojnė detyrėn e tyre. Ata, pėrkundrazi, presin nga “liderėt e opinionit”, veprimtarėt e tyre dhe njerėzit me autoritet nė masė qė tė mos bėhen “mė katolikė se Papa”, por t’i japin popullit shembullin e orientimit kombėtar, e kurrėsesi ta orientojnė nė drejtimin e gabuar tjetėrsues.

   Nuk ka asnjė popull nė botė qė ka kaq shumė norma identitare qė bashkėjetojnė sa ka te ne aktualisht. Jo pse shprehja e kulturės  nė vendet e jashtme ėshtė mė pak e lirė se te ne. Pėrkundrazi, nė vendet e jashtme bashkėjetojnė mė shumė nėnkultura sociologjike se te ne, si adhuruesit e rrymave muzikore, qė kanė edhe veshjet e tyre tė ndryshme (rapera, gotik, etj), komunitetet me preferenca seksuale tė ndryshme (travestit, homoseksualė, etj), si dhe kategori devijuese tė tjera (konsumues tė drogės, tė pornografisė, etj.). Por, ato nėnkultura janė kultura qė edhe pse u ipen publikut popullor pėrmes mediave audiovizuale mbeten jashtė normės sė pranuar dhe definimit tė identitetit kombėtar e shoqėror normativė, pra jashtė normalitetit. Pėr mė shumė, ato identitete nuk njihen zyrtarisht e nuk janė tė pranueshme pėr njeriun normal dhe kurrėsesi s’lejohen tė kenė ditė memoriale.

Por, nė njė popull, nė tė cilin njė elitė apo njė shtresė e mesme nuk i pėrmbahet njė norme tė caktuar mbi kritere tė arsyeshme kombėtare dhe shoqėrore, nė njė vend ku ēdo i dyti ka tė drejtė tė vetėdeklarohet mbi identitetin e tij individual dhe kombėtar, pa dal jashtė normės, mund tė ndodhė qė identiteti kombėtar i pėrbashkėt tė erodohet nė pėrfitim tė identiteteve rajonale, lokale, komunitare, fetare, tallavaqe, etj. Festat familjare e popullore nuk janė festa neutrale, por festa me konotacion tė fort identitar, si kombėtar, politik, shoqėror dhe individual. Ashtu, duke festuar Bajramin apo Krishtėlindjet njeriu tregon se ėshtė musliman apo katolik dhe njeh parimet dhe synimet e fesė sė tij, duke festuar 28 Nėntorin njeriu tregon dhe pėrkujton se ėshtė Shqiptar dhe se pajtohet me normėn Shqiptare dhe aspiratat e popullit Shqiptar, tė deklaruara me kėtė datė pėr Bashkimin Kombėtar nė njė Shtet tė Pavarur, e qė qeveriset, duke u bazuar mbi vullnetin e popullit Shqiptar (sovranit). Kurse duke festuar 17 Shkurtin, njeriu ynė tregon se pajtohet me projektin e imponuar politik evropiano-rajonal pėr rregullimin e “ēėshtjes kosovare” dhe mosbashkimin e Shqipėrisė. Kėto festa kanė pra njė konotacion identitar, politik dhe normativė tė fortė.

   Por, duke pasur kaq shumė festa konkurrente, cila reflekton normėn parimore politike dhe shoqėrore Shqiptare ? A ėshtė tė jesh katolik apo Musliman? Jo. Programi i Rilindjes, nė veēanti Pashko Vasa, na thotė se “Feja e Shqiptarit ėshtė Shqiptaria”. Feja ėshtė pra de facto njė pėrbėrėse dytėsore e identitetit dhe ēdo projekt politik i lidhur me tė pėrjashtohet. Atėherė,  me festimin e Festės Kombėtare njeriu simbolizon pėrshtatshmėrinė e tij ndaj normės identitare dhe projektit politik kombėtar. Por, cila Festė i pėrshtatet mė sė miri identitetit dhe projektit politik Shqiptar dhe cila e pėrjashton : 17 Shkurti apo 28 Nėntori? Pyetje qė mund t’i duken njė pjese tė ish-revolucionarėve pak banale, mbasi pėr njė pjesė nuk ka dyshim se ėshtė festa kombėtare qė duhet festuar, kurse pėr njė pjesė tjetėr tė dyjat “bėnė” me i festu dhe kjo nuk pėrbėn problem. Por, duke mos qenė tė qartė para opinionit popullor, tė cilit i dėrgojnė sinjale tė kundėrta nė lidhje me projektin dhe vizionin e tyre, ata i lėnė derėn hapur atyre qė bėjnė dallimin ndėrmjet “festės sonė” dhe “festės sė Pavarėsisė sė Shqipėrisė’ (nėnvizojė debilitetin e padiskutueshėm tė atyre qė e thėrrasin ashtu, sepse 28 Nėntori nuk lidhet vetėm me Pavarėsinė e “Shqipėrisė londineze”, por me mbarė Shqipėrinė dhe kombin shqiptar).

   Por, kjo temė duhet trajtuar mė thellė. Cka ėshtė norma dhe pėrse mund tė flitet pėr njė rrotullim tė normės me kėtė rastin e 17 Shkurtit 2010? Norma ėshtė njė sėrė vlerash dhe aspiratash qė pjesėtarėt e shoqėrisė ose tė njė grupi nėnkulturor kanė tė pėrbashkėta dhe tė cilat janė pak a shumė tė pranuara gati se nė mėnyrė unanime nga tė gjithė. Nė njė shoqėri normale individi kalon qė nga lindja faza tė ndryshme, tė cilat e ēojnė drejt integrimit gjithmonė mė tė fort tė “normės”, aspiratave tė shoqėrisė dhe njė mėnyre tė jetesės gjithmonė mė tė pajtueshme me tė. Ata qė nuk i pėrshtaten normės quhen margjinalė ose devijues dhe u rrezikohet integrimi nė shoqėri jashtė grupit tė tyre nėnkulturor. Nėse ėshtė e vėrtetė se njerėzit devijues tolerohen pak a shumė nga ata konform normės, duhet kuptuar se tė tolerosh do tė thotė pak a shumė tė arrish tė qėndrosh nė njė hapėsirė tė pėrbashkėt pa sulmuar tjetrin, por kurrėsesi tė pranosh sjelljen apo identitetin e tij. Pėr shembull, tė konsumosh drogė ėshtė sjellje devijuese. Sigurisht se njė njeri normal mund tė tolerojė dikend qė konsumon atė nė rrugė, por kurrėsesi nuk do tė pranonte ta ftoj njė tė droguar nė shtėpi pėr tė konsumuar bashkė me tė. Ekziston pra njė dallim i qartė ndėrmjet asaj qė mund tė tolerohet nga njeriu i normės (sjelljen devijuese) dhe asaj qė ėshtė e pranueshme dhe cilėsohet si e  natyrshme (norma). 

   Nėse aplikojmė tė njėjtėn logjikė pėr festėn e 17 Shkurtit ekzistojnė jashtė personave tė detyruar tri lloje pozicionimesh rreth normės politike dhe shoqėrore nė Kosovė, nė veēanti dhe Shqipėri, nė pėrgjithėsi.

I pari, qė mund tė quhet margjinal-devijues ndaj normės ėshtė ai i njerėzve qė pretendojnė tė kenė “identitet kosovar”, apo tjetėr rajonal. Normė devijuese, pėrfaqėsuesit e sė cilės janė jashtėzakonisht tė mbimediatizuar, sikur janė edhe kulturat devijuese nė vendet tjera, mbasi devijuesit me identitetin e tyre kundėrshtues ndaj normės janė natyrisht tėrheqės pėr opinionin, sikur pėr shembull homoseksualėt, konsumuesit e drogės (etj...) nė vendet e tjera.

Njė pozitė e mesme ėshtė ajo e atyre qė mendojnė dhe propagandojnė se bėnė tė festohet, duke vazhduar tė festojnė edhe festa tjera kombėtare, duke mos rrėshqitur pra nė kategorinė margjinale devijuese. Kjo pozitė e mesme vėrtetė mund edhe tė jetė opinion i njė shumice, mbasi njerėzit me pozicionim jo tė prerė ose pa opinion janė shumicė. Sidoqoftė, kjo pozitė qonė nė afat tė mesėm dhe tė gjatė nė kthimin e njė feste dhe njė identiteti devijues nė tė “pranueshėm”. Deshėm apo  s’deshėm tė mbėrrijmė deri aty, duke mos e luftuar dukurin negative e pėr mė shumė, duke e festuar (apo praktikuar) rregullisht me familje, ajo hynė nė traditėn e ēelizės bazė tė njė shoqėrie dhe bėhet normė. Duke festuar dhe marrė nismėn e festimit tė 17 Shkurtit me vetdėshirė, ajo pjesė e ish-revolucionarėve -“lider tė opinionit”- e kthenė nė tė pranueshme praktikėn e festimit tė njė feste politike zyrtare te shumica, e bėjnė tė pranueshme edhe mbajtjen e simboleve shtetėrore nė ambientet familjare e nė dasma te po tė njėjtit dhe pėrgatisin vendin atyre qė lėngojnė pėr “identitetin kosovar” dhe krijimin e njė « kombi » tė ri  mbi trojet  dhe kurrizin e shqiptarėve.

   Prandaj, le t’ju rikujtojmė « liderėve tė opinionit », sikur edhe ish-militantėve tė tanishėm, se ajo qė pėrbėnte “normėn politike e shoqėrore” tė ish-revolucionarėve sikur edhe tė Rilindasve tė tanishėm ishte dhe mbetėt nė pajtim me Rilindjen dhe aspiratat e Kombit Shqiptar, tė deklaruar mė 28 Nėntor 1912 dhe tė materializuar nė programin politik dhe doktrinėn e Luftės Antipushtuese Clirimtare tė UCK-sė. Ajo ishte dhe mbetet ēlirimi i tė gjitha trojeve tė pushtuara tė Shqipėrisė dhe Bashkimi i tyre nė njė Shtet tė vetėm me identitet tė padiskutueshėm Shqiptar dhe me liri tė pakufizuar  (pozicionimi i tretė konform normės Kombėtare). Normė tė cilėn e luftojnė nė mėnyrė tė pamėshirshme veglat e armiqėve tė Kombit Shqiptar, duke mos e pėrfaqėsuar nė media dhe e kundėrshtuar dita-ditės, dhe duke shpikur identitete e festa tė huaja poshtėruese, qė tė harrohet 28 Nėntori , simbol i normės, identitetit dhe projektit politik e shoqėror Shqiptar. Me synim qė tė harrohet dita me tė cilėn pėrkujtohen aspiratat e Kombit Shqiptar pėr Bashkim, liri e pėrparim; dita kur pėrkujtohen tė arriturat dhe tė mbeturat drejt realizimit tė tyre dhe tregohet pėrkushtimi i njė Kombi pėr tė realizuar barrėn qė i ka ngarkuar historia. Natyrisht, qė ata ish-revolucionarė, tė cilėt zgjedhin rrugėn e mesme arsyetojnė atė me nevojėn pėr “pėrshtatje kohės”, sikur ēdo devijues nė proces devijimi gjen arsyetime pėr devijimin e tij, mbasi edhe devijuesit mė tė mėdhenjė ndikohen nga norma dhe mundohen ta neutralizojnė atė pėrmes njė sėrė arsyetimėsh, por, pavarėsisht arsyetimit, njė devijues mbetet devijues...

 

Simptomė e mungesės sė kėsaj norme ėshtė edhe marrja e nismės dhe festimi me shumė pompozitet i 17 Shkurtit nga njerėz qė nuk janė tė detyruar ta bėjnė atė, duke e futur nė normė, traditė dhe identitet tė shqiptarėve tė Kosovės e mė gjerė.

   Nė kėtė pjesė do tė pėrqėndrohemi te arsyetimėt qė pėrdoren nga atdhetarėt dhe veprimtarėt e djeshėm pėr tė festuar ose marrė pėrsipėr organizimin e festimit tė 17 Shkurtit, duke e pėrfshirė kėshtu  nė normėn dhe  traditėn shqiptare. Arsyeve, tė cilave edhe ne do t’u pėrgjigjemi, qė opinioni tė ketė edhe argumentet e kundėrta.

Thuhet se “si arritje e popullit shqipar ajo meriton dhe duhet tė festohet”.

   Sigurishtė qė pavarėsia e Kosovės shėnon njė pėrparim tė ēmueshėn nė kushtet e jetesės dhe nė statusin politik tė shqiptarėve tė Kosovės. Askush nuk mund tė thotė se ajo nuk pėrbėn njė arritje nė krahasim me atė qė kishim mė parė dhe se ajo do tė ishte arritur ndryshe pėrveē se me gjakun e mijėra dėshmorėve dhe tė zhdukurve (viktima tė pėrpjekjeve shtetėrore serbe pėr dėbimin, rrėmbimin dhe zhdukjen fizike tė popullatės shqiptare tė Kosovės). Por, a ėshtė “fundi i tunelit” apo vetėm njė hap pėrpara nė tunel drejt daljes nė dritė?  Aty, festimi i Pavarėsisė me datėn 17 Shkurt e jo mė 28 Nėntor -sikur do ta donte logjika e shėndoshė- qonė peshė. Me qenė se 28 Nėntori nuk ka pėr synim kryesor pėrkujtimin e ditės sė Pavarėsisė sė Shqipėrisė, por deklarimin para syve tė botės tė vullnetit politik tė qartė tė Kombit Shqiptar, qė tė jetonė i Bashkuar nė trojet e Shqipėrisė natyrale, nė liri e mirėqenie, pėrse tė jetė atėherė e nevojshme tė shtohet edhe njė festė tjetėr “kombėtare”? Pėrvec, nėse ajo pėrbėn njė festė tė karakterit politik, pėr momentin jashtė normės shqiptare, por qė me kohėn mund edhe tė hyj nė traditė, duke i shėrbyer ndonjė “projekti politik”? Por, cili ėshtė ai projekt politik? A i shėrben -apo sė paku- a mund tė pajtohet  me “aspiratat Shqiptare”, tė deklaruara mė 28 Nėntor 1912?

Mund ta kuptoj secili sa tė panjohura ka rreth pėrfitimit potencial politik pėr Kombin tonė qė tė festohet kjo festė -e pėr mė shumė- sa rrėziqe paraqet pėr unitetin dhe identitetin Kombėtar njė banalizim i tillė. Si ta festoj atėherė njė festė tė panevojshme, nga festimi i sė cilės nuk pėrkujtoj asgjė qė pėrkujtohet nė festat e mija Kombėtare dhe nga karakteri dhe Projekti i sė cilės kuptoj vetėm rreziqe e prapambetje pėr tė ardhmen e Kombit tim?

Mė thuani ju tani: A nuk pėrkujtonin edhe armiqėt tanė tė vjetėr titistė pėrmirėsime tė statusit politik tė shqiptarėve nėn Jugosllavi? A nuk janė paraqitur ato festa tė karakterit politik si festa tė arritjeve politike tė popullit shqiptar ? A nuk merrte pjesė shumica e popullatės nė to? Edhe festimi i festave zyrtare tė Jugosllavisė komuniste arsyetohej nga titistėt si festim i arritjes sė autonomisė, mundėsisė sė pėrdorimit tė flamurit kombėtar dhe hapjes sė fakulteteve nė gjuhėn amėtare si edhe arritja e njėfarė mundėsie pėr vetėqeverisje lokale... Sigurisht, qė kėto qė pėrmendėm ishin arritje tė rėndėsishme nė pėrmirėsimin e tė drejtave dhe statusit politik tė shqiptarėve, tė fituara jo nga titistėt, por nga populli i udhėhequr nga Heronjtė e demonstratave tė 1968... Por, sapo kėto tė drejta –qė ishin utopike pėr brezin qė i fitoi me gjak- u arritėn dhe u bėnė pjesė e normalitetit, gjenerata tjetėr revolucionare pėrparimtare nuk u ndal nė rrugė e nuk iu nėnshtrua ceremonialit jugosllav, por u kthye nė rrugė dhe kėrkoi mė shumė, Statusin e Republikės! A do tė ndaleni edhe ju tė festoni e tė mbroni tė arriturat politike tė brezave tė viteve 80/90, kur koha kėrkon qė tė pėrgatitemi e tė luftojmė pėr tė arriturat e shekullit XXI, qė duhet dhe do tė jenė padyshim Bashkimi Kombėtar Shqiptar. Tė luftosh nė vitin 2010 si ish-pėrparimtar pėr Pavarėsinė e Kosovės, sigurisht se do tė vihesh nė pozitėn qesharake tė atij qė bėnė njė luftė me vonesė ose nė atė tė reaksionarit, i cili do ta mbanė dhe thellonė njė gjendje shoqėrore edhe nėse ajo shkon nė dėm tė shumicės sė kombit.

Arsyeje tjetėr -shumė banale nė buzėt e njė ish-revolucionari- ėshtė ajo se “tė gjithė e festojnė, dhe kėtė e donė... populli ”. Pėrse, atėherė tė mos shfrytėzojmė rastin “mbasi ashtu do populli”“t’i bashkojmė shqiptarėt me kėtė festė”, thonė ata?

   Po ju, o heronj tė gjallė tė demonstratave dhe mobilizimit tė shekullit tė kaluar, qė kaluat rininė tuaj nėpėr burgje, Atdhetarė tė shquar tė orėve tė para, a nuk festonin “tė gjithė” ditėt memoriale Jugosllavo-kosovare nė kohėn tuaj? A nuk mbaheshin ceremoni publike nga zyrtarėt “shqiptaro-jugosllavė” nė kohėn tuaj? Por, ishit ju vetė, ata qė me vėmendje, me njė guxim tė pamposhtur e me njė pėrkushtim tė paluhatshėm pėr idetė e Rilindasėve dhe aspiratat  e 28 Nėntorit, u ngritėt nė kėmbė e i that mėsuesit, i that prindit, i that edhe mikut se ishin gabim dhe nuk pranuat ceremonialin. Ishit ju qė me fytyrėn e pėrgjakur, trup e shpirt tė sakatosur kaluat vite tė tėra nė burgjet barbare, duke u ngritur saherė e pėrsėri nė kėmbė pėr t’i thėnė jo « skiptaro-jugosllavėve » dhe Jugosllavisė fashiste, edhe pas torturave ēnjerėzore! Ishit ju qė mbajtėt gjallė frymėn, traditėn, identitetin dhe projektin politik shqiptar! Ishit ju qė mundėsuat, falė sakrificave tuaja, qė idetė e juaja tė pėrhapen nė popull e tė bėhen tė pashmangshme, dhe dikur edhe pjesė e “normės politike”. Vetė ish-udhėheqja “skiptare-titiste” u detyrua nė vitet e 90-ta tė deklarohet, sė paku formalisht, pėr Pavarėsinė. Por sot? Mbeteni pėr njerėzit e popullit, pėr vegjėlinė, pėr tė cilėn sakrifikuat aq shumė, “fanari ndriēues”: juve ju takon ta drejtoni vegjėlinė dhe rininė nė rrugėn tuaj tė Rilindjes kombėtare! Juve ju takon, qė tė mos bini pre e tentativave tė armiqėve tuaj pėr tė tjetėrsuar dhe ēorientuar popullin, juve ju takon t’i tregoni popullit se cila ėshtė norma Shqiptare, e kurrėsesi tė mos i leni ata qė ėndėrrojnė ndarjen e kombit tė realizojnė aspiratat e tyre shekullore! Populli nuk pret nga ju qė tė festoni bashkė me ta, ai ju pret me padurim qė t’i tregoni rrugėn, t’i tregoni normėn dhe tė mbeteni bartėsit e lirisė dhe projektit politik Shqiptar.  

Sikur tė ishte e vėrtetė se vendosja e normės shoqėrore dhe shpėrndarja e ideve politike do varej, sikur thonė ata qė pretendojnė se “ashtu e do populli », vetėm nga prirja natyrore e popullit pėr njė identitet tė caktuar pa intervenim tė propagandės politike dhe « liderėve tė opinionit », atėherė do tė kishte dominuar nė mėnyrė tė natyrshme projekti politik dhe identiteti Shqiptar. Por, duke u arsyetuar me kėtė arsye tė kotė, njė pjesė e ish-militantėve jo vetėm se kanė pushuar luftėn politike pėr pėrhapjen e identitetit dhe projektit tė Bashkimit Kombėtar, duke u lėnė tė lirė terrenin grupeve identitare dhe politike me synime tjetėrsuese, por gjithashtu janė mashtruar nga propaganda e kėtyre grupeve tė frymėzuara si nga miqtė ndėrkombėtarė edhe nga Serbia dhe ish-bashkėpunėtorėt e saj. Kėshtu, atyre jo vetėm se ua kemi lėnė terrenin e lirė pėr pėrhapjen e propagandės antishqiptare, duke mos e luftuar mjaft dhe mos u pozicionuar qartė, por sot vijmė edhe te pozita, ku disa prej nesh edhe bijnė direkt nėn dhunėn simbolike tė tyre, duke organizuar 17 Shkurtin, qė as populli nuk e feston. Nė tė vėrtetė ėshtė pėr t’u ēuditur edhe me shprehjen “tė gjithė e festojnė”, kur ata qė prentendojnė se tė gjithė e festojnė, shpesherė numrojnė vetėm ata qė e festojnė, por nuk shohin ata qė nuk e festojnė... Tė mblidhen ca dhjetėra veta nė qytete tė ndryshme pėr ta festuar njė festė e tė mos e festojnė qindra mijėra tė tjerė edhe nė kushte tė hyrjes sė lirė dhe tė njė informimi optimal tė publikut (etj...) tė lenė pa dyshim pėrshtypjen e njė feste,  apo ngjarjeje krejtėsisht margjinale.

 

 Arsyeja e fundit, qė pėrdoret pėr tė arsyetuar tė paarsyetueshmėn, ėshtė se “mund tė festojmė edhe 28 Nėntorin edhe 17 Shkurtin”, pra nuk janė tė pėrjashtueshme njėra me tjetrėn...

   Njė problem i parė, qė lind me kėtė arsyetim, ėshtė ai i kalendarit tė festave zyrtare nė Kosovė dhe tė raportit tė forcave qė reflektohen nė tė. Me qenė se Festa e 28 Nėntorit nuk ėshtė ende zyrtare, dihet qė ato zyrtaret (kosovare, fetare, etj...) nė perspektivė kanė gjasa mė tė mėdha tė fitojnė mbi jo-zyrtarėn. Gjė qė shpjegohet me faktin  se ato janė ditė pushimi dhe pėrfitojnė nga njė fushatė e madhe propagande ideologjike dhe mediatike, kurse Festa jonė ėshtė viktimė e njė fushate injorimi, e pėr mė shumė, njė lufte ideologjike dhe mediatike nga tė gjithė ithtarėt e identiteteve konkurrente me atė Kombėtar, si ata tė identitetit kosovar, fetar, pseudo-evropian (etj...). Nėse nė shikim tė parė duken ato identitete dhe projekte politike konkurrente nė mes veti nuk duhet harruar se e vetmja gjė qė ato kanė tė pėrbashkėt ėshtė njė vullnet i pakompromis pėr tė denigruar dhe asgjėsuar deri nė zdhukje ēdo festė apo simbolikė qė lidhet me identitetitin Shqiptar dhe projektin politik Shqiptar.

Ashtu, ata ithtar  tė identiteteve dytėsore jo vetėm se nuk pranojnė vendin qė u ka caktuar norma Shqiptare, por si identitete zyrtare tė “Republikės sė Kosovės” luftojnė nė mėnyrė tė pamėshirshme ēdo ndjenjė Kombėtare, duke shkuar edhe deri aty sa tė ofendojnė dhe poshtrojnė ata qė u pėrshtaten normės Shqiptare.  Presioni i ushtruar nga ithtarėt e kėtyre grupeve anti-shqiptare dhe mbimediatizimi i tyre nga mediat (kryesisht nė duart e klasės bashkėpunėtore) pėr tė asgjėsuar definitivisht ēdo ndjenjė Kombėtare te Shqiptarėt synon tė reduktoj vetėdijen e tyre nė atė fisnore/krahinore, duke bėrė njė popull pa identitet e pa histori tė pėrbashkėt (lloj komunitetesh qė jetojnė nė fqinjėsi tė mirė). Shqiptarėt tė mbeten ashtu lloj nomadėsh, rregullimi i ēėshtjes tė tė cilėve duhet adresuar te autoritetet lokale tė gjashtė Shteteve ku ata jetojnė si “komunitete”. Kurse, ata ithtarėt e zgjidhjes evropiane tė “ēėshtjes kosovare”, qė theksojnė identitetin “Evropian” tė saj, duke thėnė se “e vetmja zgjidhje pėr “Kosovarėt” ėshtė qė ata tė integrohen sa mė shpejtė nė Evropė” e tė harrojnė ēdo identitet apo projekt politik ‘fantazmė” tjetėr, na qojnė drejt njė zgjidhje qė do t’i kthente Shqiptarėt si tė Kosovės edhe tė Ballkanit nė njė turmė njerėzish tė pa Komb e tė pa Zot, tė padėshirueshėm nė njė pjesė tė vendėve ku jetojnė (Mal i Zi, Serbi, Greqi, Maqedoni, Shqipėri londineze dhe Kosovė), zgjidhja e problemeve tė tė cilėve duhet gjetur dhe imponuar nga Brukseli si nė rastin e Ciganėve... 

   Nuk ka dyshim pėr vullnetin e qartė dhe planet e menduara mirė pėr pėrjashtimin nga norma nė shoqėritė Shqiptare tė normės Shqiptare, sikur nuk ka dyshim pėr pėrkrahjen e gjithanshme intensive nga tė gjithė faktorėt antikombėtarė, vendorė dhe ndėrkombėtarė, nė kėtė drejtim. Nuk ėshtė pėr t’u ēuditur qė sulmet ndaj normės Shqiptare po shtohen dita-ditės dhe me njė intensitet gjithmonė mė tė fortė, si nga rajonalistėt e komunitaristėt, edhe nga jashtė, tė frymėzuar nga miqtė tanė ndėrkombėtarė, pėrmes bashkėpunėtorėve vendorė. Ashtu, regjistrimi i popullėsisė sė Shqipėrisė dhe ai i popullėsisė sė Kosovės, qė do ndodhin nė vijim, do jenė i vetmi shembull nė Evropė, ku lejohen qytetarėt tė vetėdeklarohen mbi etninė dhe fenė e tyre, duke kėnaqur ashtu interesat e shteteve tė ndėrtuara mbi tokat Shqiptare edhe nė ato pak toka qė kanė mbetur... Dhurata qė Kryeministri Berisha bėrė Greqisė shėnon integrimin si normė politike, legale, shoqėrore dhe shtetėrore tė “vetėdeklarimit mbi identitetin kombėtar” edhe nė Shqipėrinė londineze, i cili qonė domosdo nė njohjen e grupeve minoritare e fetare tė krijuara nga jashtė nė territoret Shqiptare dhe te krijimi i mundėsisė qė nė tė ardhmen Serbia dhe Greqia tė pėrforcojnė kontrollin e tyre politik mbi territoret Shqiptare, duke forcuar edhe privilegjet e « shtetasėve » tė tyre fantazmė. Kjo tradhėti, qė iu paraqit opinionit si “obligim Evropian”, nuk ekziston askund. Pėrkundrazi, shtete si Greqia nuk tolerojnė vetdeklarim as mbi fenė, e kurrėsesi mbi etninė nga shtetasit e tyre.

   Pra le tė na tregoni tani. Sa shqiptarė do tė mbesin nė Kosovė nga mbi 90%  e tyre sa janė tash? E sa tjerė do mbesin nė Shqipėrinė londineze, nė shtetin me popullatėn mė homogjene kombėtare nė botė, me mbi 96% shqiptarė tė pastėr? Po nė territoret e okupuara? Nė prag tė regjistrimit tė popullsisė a do tė kontribuojnė pėr identitetet dhe projektet politike antishqiptare (qoftė edhe pa vetėdije) « liderėt e opinionit », apo do tė mbrojnė identitetin dhe projektin politik shqiptar? Ky ėshtė klivazhi i kohės sonė, nė njė kohė kur identiteti dhe projekti politik Shqiptar ėshtė sa afėr realizimit edhe aq afėr rrezikut tė erozionit...

Drejt klivazhit tė ri dhe rikonfigurimit tė skenės politike dhe shoqėrore Shqiptare ndėrmjet vazhdimtarrėve tė Rilindjės dhe reaksionarėve tė rinjė.

   Natyrisht qė vėrejtjet e bėra nė kėtė shkrim nuk u bėhen njerėzve tė zakonshėm, tė cilėt nuk kanė kohė, interes ose dije tė mjaftueshme qė t’i mendojnė nė mėnyrė tė thellė kėto ēėshtje politike mjaft tė ndėrlikuara. Nė fakt, rrjeti i pėrhapjes sė propagandės dhe krijimit tė pranueshmėrisė te populli funksionon pak a shumė sikur njė rrjet i furnizimit me energji elektrike. Kemi centralet (ideologėt) qė e prodhojnė atė, linjat e tensionit tė lartė (mediat dhe propaganduesit e mėdhenjė) qė e qojnė drejt linjave tė tensionit tė mesėm (militantėt e terrenit) nga tė cilėt pėrēohėt te qytetari. Nė kėtė rast, njeriu i cili nuk ėshtė i angazhuar dhe pėrkushtuar tė mendoj pėr kėto ēėshtje ėshtė pak a shumė sikur konsumatori i energjisė elektrike, i cili vė televizorin nė prizė dhe nuk interesohet rreth problematikave teknike e shoqėrore, qė bart nė vete gjenerimi dhe furnizimi i kėsaj energjie, tė cilat janė menduar dhe ushtruar si politika energjetike nga ekspertėt dhe vendimėmarrėsit shtetėror e privatė. Ai pėr kėto ēėshtje i lė tė kujdesėn specialistėt (ata qė njihen dhe i njeh si kompetentė) dhe merr informacionin e cilėsuar si tė besueshėm mbi kėto ēėshtje nga ta. Kjo letėr natyrisht se sulmon nė mėnyrė tė pakompromis centralet (ideologėt), linjat e tensionit tė lartė (mediat dhe figurat mediatike antikombėtare) dhe ato tė tensioneve mė tė ulėta (militantėt antikombėtar dhe ata renegat tė kthyer nė militantė tė UNMIK-EULEX-it), qė e kyēin njeriun tonė nė idet dhe normat tjetėrsuese, njėherazi edhe duke luftuar nė mėnyrė direkte apo indirekte opsionet e ideologėve dhe militantėve tė ēėshtjes kombėtare! Synimi tjetėr i kėsaj letre ėshtė qė edhe njeriu ynė, qė manipulohet nga kėta tė fundit, tė kuptoj realitetin politik aktual dhe tė mos mashtrohet mė mbi realitetin e normės, tė “mirės » e tė  « keqės” dhe tė ketė orientimin e duhur pėr tė ardhmen e Kombit tonė.

Ky lloj servilizmi i njė pjese tė ish-militantėve, e pėr mė shumė kthimi i ca prej tyre nė komisarė politik e moral tė regjimit tė UNMIK-EULEX-it, nė kohėn kur shokėt e tyre qė mbajnė qėndrimin, e sidomos gjenerata e re, trashėgimtare e flakės sė lirisė tė Rilindjes, po ndjeken, gjykohen dhe torturohen padrejtėsisht vetėm se kėrkojnė dhe veprojnė pėr tė drejtat legjitime qė aspiron Kombi Shqiptar, tregon se jemi nė prag tė njė udhėkryqi historik dhe politik.

   Gjatė qėndrimit tim nė Kosovė (pesė muaj nė praktikė nė Qeverinė e Kosovės) munda tė vėrej se viti qė shkoi ka qenė vit i sulmit mė direkt e mė brutal ndaj ish-krahut politik tė UCK-sė dhe krahut mė Atdhetarė nė Kosovė, sikur edhe ndaj militantėve tė rinjė tė Rilindjės, me qėllim qė tė zhdukin kėtė lėvizje Kombėtare! Duke sulmuar militantėt dhe udhėheqėsit e rinjė tė kėsaj ideologjie tė Kombit, si Albin Kurtin, ashtu edhe militantė tjerė nė mėrgim, pėrmes veglave tė tyre, ata synojnė qė kjo ethe pėr liri e barazi tė Kombit Shqiptar tė mos trashėgohet.

Kėshtu, nė mars mediat titiste, tė koordinuara nga BIRN-i, sulmuan rėnd UCK-nė duke e akuzuar pėr burgje fantazmė nė afėrsi tė Kukėsit, duke synuar qė tė denigrojnė jo vetėm shenjtshmėrinė e Luftės Antipushtuese Clirimtare tė UCK-sė, por edhe drejtuesit shtetėror e politik tė dalur nga ajo. Ndėrmjet dy raundeve tė zgjedhjeve doli nė media propaganda denigruese e veglave tė UDB-sė, e inskenuar mirė dhe e gjiruar nga mediat titiste, e cila sulmonte jo vetėm SHIK-un, por edhe figurat e tjera tė mėdhaja e patriotike Kombėtare, emrat e tė cilėve u « pėrbaltėn » nė mėnyrė tė pamoralshme dhe ilegale nga mediat titiste. Nuk do tė zgjatem shumė pėr komplotin qė synonte qė aplikimi i decentralizimit tė bėhet nė mėnyrė optimale pėr Serbinė nė Anamoravė, duke u munduar me ēdo kushtė qė aty tė mos fitoj njėri nga krahėt mė Atdhetar tė PDK-sė (sepse ėshtė trajtuar mirė kjo ēėshtje). Mbas gjithė kėtyre sulmeve, intensiteti i tė cilėve ėshtė shtuar kėtė vit na erdh edhe gjyqi UNMIK-EULEX dhe veglave tė tyre udbeske i Albin Kurtit, qė filloi nė tė njėjtėn kohė me ditėn e Pavarėsisė, pėr ta goditur atė figurė kombėtare, udhėheqės i rinisė atdhetare tė krahut historik Kombėtar, gjė qė tregon se sa po punohet qė tė eliminohen politikisht e moralisht militantėt e vjetėr besnikė tė Rilindjes dhe trashėgimia e tyre ndaj tė cilės po ushtrohet njė inkuizicion i vėrtetė!

Meqė, kundėrshtarėt e krahut Kombėtar nuk arrijnė t’i sulmojnė gjithmonė nė mėnyrė direkte militantėt e vjetėr dhe autoritativ tė tij -mbasi ata i donė dhe do t’i mbroj populli, ata sulmojnė trashėgimtarėt e rinjė tė frymės sė Rilindjes, tė frymės militante flijuese Kombėtare, duke u munduar qė tė neutralizojnė dhe eliminojnė veprėn dhe luftėn politike tė tyre, qė idet e tyre ata t’i marrin me vete nė varreza…

Por gjenerata trashėgimtare e frymės sė Rilindjes, brezi i rritur nė demonstrata, shembull i tė cilės mbetėn gjigantėt e historisė, Rexhep Mala, Nuhi Berisha, Jusuf Gėrvalla, Kadri Zeka, Adem Jashari, Fehmi Lladrovci, e shumė atdhetarė e Rilindas tė tjerė, asnjėherė nuk pranojnė tė rrinė « urtė ». Nuk mund tė eliminohet dot kjo dashuri pėr Atdheun, pėr Shqipėrinė, siē e donin Samiu, Naimi, Noli, etj., pėr gjithė ata qė u frymėzuan nga ta dhe u munduan qė punėn e njė jete t’ia kushtonin mbrojtjes sė asaj pjese tė popullit Shqiptar qė i kishte shpėtuar Holokaustit tė ushtruar mbi ta. Edhe ne, Kėshtjellėn e pamposhtur Shqiptare, qė e mbrojtėn me flijimin, veprat, gjakun e tyre, kėtė Shqipėri natyrale qė na e lanė Amanet “tė parėt tanė” nuk do ta hedhim poshtė e tė festojmė robėrin, kur nuk ka mė ėmbėl se tė festosh lirinė. Prandaj, edhe ne do tė vazhdojmė tė besojmė nė lirinė e tė luftojmė pėr barazinė e asnjėherė s’do kėnaqemi me robėrin. Mbetemi tė vendosur qė nė njė ditė jo tė largėt tė kemi njė shtet tė vetėm me emrin Shqipėri dhe me njė Flamur.

Edhe ideologjia e vjetėr e kohės Titiste apo edhe e asaj Rugoviste kishte strukturat e saja si nė Kosovė edhe nė mėrgat, tė cilat organizonin ceremoniale pėr pėrkujtimin e 2 korrikut dhe festave tjera politike. Por, mė shumė se tė organizonin Festa nė mėrgatė, qėllimi kryesor i kėtyre strukturave ishte mbajtja nėn kontroll e diasporės qė mėrgimtarėt mos tė “devijonin” e mos t’u ndihmonin atyre qė pėrgaditnin luftėn pėr ēlirimin e Kosovės dhe Bashkimin e Shqipėrisė. Nė kontekstin e ri, forcat pėrparimtare e Kombėtare nuk duhet kurrėsesi tė lejojnė qė tė ringjallen strukturat e vjetra reaksionare dhe tė pėrforcohen me reaksionarė tė rinjė tė dalur nga radhėt tona!

Tani prapė bėhet njė propagandė agresive dhe e ndyrė pėr t’i ēorientuar dhe mashtruar njerėzit duke festuar Traktatin e Londrės dhe Traktatin e Vjenės, e jo Pavarėsinė, as tė Shqipėrisė e as atė tė Kosovės, por datat e nėnshtrimit dhe copėtimit tė Kombit, tė Shqipėrisė! Nė kontekstin aktual tė rikonfigurimit tė skenės politike pėrballė klivazhit tė ri politik dhe shoqėror, tė krijuar mbas ēlirimit tė Kosovės, kėto sulme ndaj figurave Kombėtare dhe denigrimi i tyre nė emėr tė regjimit tė UNMIK-EULEX-it vetėm tregojnė arritjen e njė pike nė kohėn kur klivazhet politike dalin haptazi nė sipėrfaqe para opinionit publik.

   Ne mbetemi tė pėrkushtuar pėr lirin e kėtij Kombi dhe sigurisht se nuk do bimė pre e propagandės denigruese dhe kurrėsesi nuk do kėrkojmė falje e as nuk do t’i pėrshtatemi mendimit tė shėrbėtorve tė projekteve politike pėrjashtuese ndaj projektit kombėtar e as atyre ndėrkombėtarė apo tė grupeve tjera identitare margjinale. Neve na takon tė mbrojmė vijėn ideologjike tė Rilindjes dhe zgjidhjen e vetme qė Kombi ynė tė ketė ekzistencėn fizike, kulturore dhe politike tė sigurtė! Neve na takon qė tė sigurohemi se ai nuk do mashtrohet mbas zgjidhjeve qė imponohen dhe e robėrojnė, duke e mbajtur tė nėnshtruar dhe tė copėtuar.

 

Nė kėtė pikė historike dhe klivazh tė ri, Kombi ėshtė para njė udhėkryqi me dy zgjidhje tė qarta:

 

-                                                  Atė tė nėnshtrimit dhe erozionit tė identitetit tė tij nė pėrfitim tė identiteteve tė imponuara nga jashtė, duke u ballafaquar me krijimin e shteteve tė reja policore mbi tokat shqiptare, tė cilėt pretendojnė tė jenė zgjidhja e duhur dhe legjitime e ēėshtjes shqiptare, falė paqes ndėrmjet gjashtė shteteve tė krijuara nė tokat e Shqipėrisė.

 

-                                                  Atė tė arritjes sė formimit tė njė Kombi me identitet tė vetėm Shqiptar, konform modelit tė Rilindjes. Shteti Komb, qė sikur Shtetet-kombe Evropiane do tė garantonte tė gjitha tė drejtat pėr popullin qoftė ato individuale, qoftė ato Kombėtare (e drejta pėr tė qenė Shqiptar, pėr tė shprehur lirshėm identitetin, pėr t’u mbrojtur nga Shteti dhe pasur tė njėjtat tė drejta si tė tjerėt nė Evropė).

 

Ne pa dyshim se duke zgjedhur opsionin e dytė mbetemi tė pėrkushtuar pėr tė realizuar Kombin Shqiptar, me identitet Shqiptar e Evropian (mbasi identiteti Evropian karakterizohet nga ideja njė Komb nė njė Shtet). Ai Shtet natyrisht do tė jetė garant i vazhdimėsisė sė Kombit dhe arritja e tij do tė jetė hapi i parė i hyrjes sė Kombit Shqiptar nė historinė Evropiane. Meqė, atėherė, do tė vije koha qė Evropianėt jo vetėm tė na konsiderojnė si tė barabartė dhe partner, duke u bėrė vėrtet miq me ne, por me mbylljen e “ēėshtjes Shqiptare” dhe arritjen e programit tė Rilindjes, ata edhe do tė kuptojnė se dera ku duhet trokitur pėr ēėshtjet me interesė pėr Shqiptarėt gjendet nė Kryeqytetin Shqiptar dhe se asgjė nė rajonin e Ballkanit s’mund tė zgjidhet pa u pyetur Shqipėria e pa u kėnaqur edhe interesat e saj!

 

Do tė pėrfundoja kėtė letėr me amanetin prekės tė njė bashkatdhetarit tim, Besnik Hysa, nga artikulli i tij “Varreza kolektive e quajtur kėshilli Kombėtar”, i cili pėrfundon artikullin me kėtė Amanet :

“Ky shkrim i kushtohet brezave tė ardhshėm shqiptarė. Pse sot shqiptarėt janė popull me vetėdije tė ulėt kombėtare dhe lejojnė TRADHTINĖ tė udhėheq me jetėn e tyre, nuk do tė thotė se nesėr nuk do tė piqen kombėtarisht dhe tė mos lejojnė tradhtinė politike qė tė jetė pjesė e tyre. Nuk guxojmė t’i privojmė ata nga e vėrteta, se kush, pėrse dhe pėr ēfarė ēmimi i la pa tokėn e tė parėve tė tyre qė e kishin dhuratė nga Zoti e askush tjetėr. Edhe shqiptarėt njė ditė do ta kenė Abraham Linkolnin e tyre. Ndoshta, nuk jemi edhe aq keq tė mallkuar?!”

 

Arban Bislimi, Lion (Francė) me 28 Shkurt 2010.

Autori ėshtė Magjistėr i Shkencave politike tė Parisit nė drejtimin e menaxhimit tė politikave administrative dhe Shtetėrore. Bashkėthemeluesė i Shoqėrisė “28 Nėntori” e cila ėshtė pjesė e RROSH.


Per z. Carl Bildt, Minister per Pune te Jashtme te Suedise 
  
Per nder te  Krishtlindjeve, sot fillojme GREVEN E URISE nė disa vende nė Suedi me shpresė se Presidenti serb do tė japė njė dhuratė pėr Krishtlindje PĖR TĖ AFĖRMIT E ZHDUKUR GJATE VITIT 1999 NE KOSOVE
   
Pasi sot jemi ne Krishtlindjet ortodokse serbe mė 6-7 janar 2010, ne Suedi do tė mbahet grevė urie 24-oreshe, duke filluar nga data 6 janar 2010. Ky ėshtė viti i njėmbėdhjetė nė Suedi dhe nė disa vende tė tjera qe organizohen greva te ketilla.
Kjo ėshtė bėrė me shpresė se Presidenti serb Tadiē pėr tė vepruar si Santa Claus. Ai ėshtė si dhurata e Krishtlindjeve pėr te AFĖRMIT pikėllimin e rivendosur KOSOVĖS NGA SERBIA PĖR 1900 (ende 11 vjet pas luftės nė Kosovė) per te ndaluar vrasjet dhe zbardhur fatin e

Rreth 2000 shqiptareve te zhdukur ne Kosove.  
 
 
Kėto vrasje makaber te shqiptareve i kryen forcat militare e paramiltare shoviniste serbe ne Kosove, gjatė luftės 1998-1999.
 Pra, kėto vrasje te shqiptareve te pafajshem i i kreu ushtria cetnike e Millosheviqit, duke i hedhur trupat e te vrareve e masakruarve ne frigorifere ..
PĖRMES  TRANSPORTIT TĖ SERBISĖ: Qėllimi ishte qe  tė fshehen gjurmėt e genocidit tė kriminelėve te luftės  qe ishte bėrė nė Kosovė.
 
 GREVA E URISE do te zgjase 24 orė me RASTIN E KREMTES SE KRISHTLINDJEVE .

  Kjo do t'u mundėsonte prinderve te te zhdukurve qe TĖ AFĖRMIT e tyre t’i varrosnin tė nė Kosovė, pa pasur nevojė tė paguajnė shpenzime kolosale MBI 5.000-10.000 EURO.

Poashtu, kerkojme te zbardhet fati i  profesor Ukshin Hoti, i cili ka qenė nė burgjet serbe qė nga viti 1994
dhe qe  u shpėrblye nė Ēmimin Saharov, me 1998,  PROPOZUAR NGA PARLAMENTI EVROPIAN.
 
 
 Pėr mė shumė informacione drejtohuni ne keto numra telefonik:  
 Malmö 
               040-602 40 08         040-602 40 08,               073-89 55 780         073-89 55 780,               076-87 01 515         076-87 01 515 Kryetari i Julhungerstrejksrådet Ibrahim Egriu,
 E-MAIL ibrahim@egriu.se, ibrahim@home.se, imi.egriu @ hotmail.com
 
 UDDEVALLA
 0.522-75.707, Anders Wessman, Drejtor i Julhungerstrejksrådet
 Kryetari i partisė politikisht, fetarisht dhe etnikisht neutrale, Shoqata e Miqėsisė Suedi-kosova @ (VS-K)
 E-MAIL sweden_kosov@yahoo.se
 
 Falun 
               073-69 064 04         073-69 064 04 Salih Konjusha, anėtar i Julhungerstrejksrådet
 E-MAIL salihkonjusha@gmail.com
 
 STOCKHOLM 
               073-99 96 984         073-99 96 984 Frasher Oseku, anėtar i Julhungerstrejksrådet
 E-MAIL frasheri@hotmail.com


 

 

 Para se t’ua dhuroj urimin, ju lutėm qė nga unė tė pranoni:

Pak psikologji pėr pritjėn e Vitit tė Ri 2010

Muaji i fundit i vitit - dhjetori - duhet tė na sjell shumė gėzime, por ndodhė qė na sjell edhe dėshprime tė rėnda, mė sė shpeshti, pėrshkak se 11-tė muajt paraprak kanė ikur si tė humbur dhe né nuk kemi kryer atė qė mė parė e kemi planifikuar.
Nuk jam as psikolog e as psikiatėr, por:
Kėtė dukuri e vėrtetova gjatė jetės dhe pėrvojės sime jetėsore dhe, pas shumė e shumė pritjeve tė Vitit tė Ri, duke menduar gjatė, gjatė, ashtu si na udhėzon urtėsia: ”Lumi i thellė rrjedh qetė, qetė, njeriu i menēur duhet tė mendoj gjatė, gjatė, e mėpastaj duhet tė flasė ngadalė, ngadalė!”, erdha deri tė kėto mendime, tė cilat, nė formė udhėzimesh, sė pari ia shpjegova vetvetes e mendova qė do t’iu mbetėsha borxh miqve tė sinqertė, nė qoftė se kėto nuk ua dėrgoj, por i ndali si tė mbyllura vetėm pėr veten time, prandaj tė njejtat, anipse nuk jam as psikolog, as psikiatėr, e as ndonjė kėshilltar, por nė formė udhėzimesh tė sinqerta, po ua dėrgoj, duke ju lutur qė t’i pranoni dhe sipas tė njejtave edhe tė veproni, dhe atė:

Kliko pėr mė shumė


Njė pamflet tipik i traditės serbe

DUELI SHUMĖVJEĒAR MIDIS SHKRIMTARIT SERB DHE ATIJ SHQIPTAR

Ēka i shkruante shkrimtari nacionalist serb, Vuk Drashkoviē, shkrimtarit tonė tė madh, Ismail Kadaresė?

 
Nė vitet tetėdhjetė, sidomos pas demonstratave historike tė studentėve tė Universitetit tė Prishtinės, qė u bėnė mė 11 mars tė vitit 1981, politika dhe propaganda nacionaliste serbe ndėrmori gjithė ē'kishte mundėsi qė tė zgjojė antishqiptarizmin dhe qė ēdo proces tė deriatėhershėm pėr emancipimin e shqiptarėve ta kthejė nė kornizat e ish-Jugosllavisė. Aso kohe, ndoshta pėr herė tė parė, nga Shqipėria zyrtare dėgjoheshin tone tė tjera, zėra pėrkrahjeje ndaj asaj qė po synonin shqiptarėt nė Kosovė. Ishin plot zjarr e emocione, sidomos shkrimet e Ismail Kadaresė, tė cilat qarkullonin nėpėr "buletinėt e kuq" partiakė e policorė, si material i rrezikshėm, ndėrkaq nga shqiptarėt lexoheshin, sepse i mbushnin shpresė e u jepnin guxim.

Kliko pėr mė shumė


ORKESTRA E ĒORODITUR-MUNGON DIRIGJENTI!!!!

 

HADI OSMANI

F.SLLUPĒAN-ZVICĖR

 

 

Tė drejtosh njė popull pėr sė mbari, ėshtė njėlloj sikur tė drejtosh orkestrėn e njė opere fantastike qė ta kenė lakmi e gjithė bota.

Ndėrsa kjo ēėshtje po mbetet pezull nė vendin tonė, nė Maqedoni, nė saj tė paragjykimeve apo stereotipeve qė po shfaqen nėpėr partitė tona politike tė cilėt japin shpresa e premtime e kurrė nuk i realizojnė.

Kliko pėr mė shumė


  Nga Hadi Osmani:

 

     Debati i hapur politik brenda partise dhe ne baze, konsolidon besim  e njerzve ndaj PDSH-se dhe liderit te saj Menduh Thaēi.

Duke lexuar platormen zgjedhore te PDSH_se ndihesh  I perfshire emocionalish por dhe real duke menduar se sa  po I kushton ketij vendi mungesa e kesaj force te konsoliduar politike udheheqse e ne qeveri per te ardhmen, ne kete vend me shume etni, kultura dhe fe.

Roli indiferent i BDI-se ndaj te  gjitha premtimeve te bera para se te vinte ne pushtet si dhe bashkejetesa paqesore me qeverine e Gruevskit, krijon ne shtresa e ndryshme te shqiptareve, pasiguri per ne, e per  adhmerine e ketij vendi, rinine.

Kliko pėr mė shumė


 

EDHE NDRYSHIMET KANĖ RRUGĖN E VET

 

Nga, Hadi Osmani, Sllupēan

 

* liderėt kryesorė tė partive politike shqiptare nė Maqedoni japin dhe njė shembull tė mirė dialogu dhe konsensusi, nė favor tė integrimit te Maqedonisė ne BE.

Kliko pėr mė shumė


 

 

La Repubblica: Tė vėrtetat e fshehura tė Shqipėrisė sė Enver Hoxhės dhe historia

Shkruan "La Repubblica: Tė vėrtetat e fshehura tė Shqipėrisė sė Enver Hoxhės dhe historia me Titon.

  Me rastin e 101-vjetorit tė lindjes sė ish-diktatorit, historiani italian Giovanni Armillota, analizon komunizmin shqiptar...

Komunizmi shqiptar nuk ishte edhe aq i egėr sa dukej.

Kėshtu tė paktėn mendon historiani dhe gazetari italian Giovanni Armillotta, i cili e ka vėnė nė peshore sė bashku me sistemin komunist jugosllav tė aplikuar nga Tito dhe Rankoviēi.

Kliko pėr mė shumė


Festivali i Poezisė dhe Muzikės krijuese nė Malmö tė Suedisė

 

Tė shtunėn qė lamė pas(17.10.09) nė Malmö tė Suedisė u mbajt Festivali i Poezisė dhe Muzikės  Krijuese Shqiptare nė Diasporė.

Ashtu sikur edhe herave tė tjera ky festival qe ishte i shtati me radhė mblodhi nė Malmö shumė krijues dhe dashamirės tė poezisė dhe muzikės nga Skandinavia dhe diaspora shqiptare.

U prezentuan mbi dyzet autorė me poezitė dhe krijimet muzikore, punime kėto tė shfaqura pėr herė tė parė. Nė pjesėn e promovimit qė tashmė ėshtė bėrė traditė e kėtij Festivali u bė promovimi i tri librave tė botuara. Kėtė herė u promovuan librat e shkrimtarėve, Hamit Gerguri, Fetah Bahtiri dhe Beqir Hatashi.

 

Kliko pėr mė shumė


Kengetari Alim Dauti i rrefehet  Radiodiaspores   se qe ne vitet e para te femijerise ka filluar me muzikkengen e pare Alim tregon qe e ka kenduar ne moshen 5 vjecare.Alim Dauti tregon se njeriun i cili i dha hapat e pare ne boten e muzikes eshte shoku i tije Xhabir Coma,kurse me kalimin e viteve bashkpunimi i tije u zgjerua me shume kengetar tjere:Sebastian Guralumi,Selami Kolonja,Remzi Murati,Artan Kamberi,Vullnet Ibraimi,Rufi Osmani.
Radiodiaspora:- Na trego pak per jeten dhe fillimet tuaja muzikore.

Kliko pėr mė shumė


GAFURR ADILI, Kryetar i Frontit Demokratik tė Bashkimit Kombėtar (FDBK):

 (Botuar nga gezeta LAJM e Shkupit, mė 30 shtator 2009, por e censuruar nė disa pjesė tė saj, censurim ky qė edhe ia ka humbur vlerat e saj, prandaj po e publikojmė tė plotė, ashtu siē Zoti  Adili e ka dėrguar tė gazeta LAJM )

 GJĖRMA NJĖ SKENAR TJETĖR I RRADHĖS S'I KONDOVA E MENDUH THAĒIT DHE BRODECI I ALI AHMEITI…!

 Gjithsesi se kam patur dhe kam informacione tė mjaftueshme se prej shumė kohėsh nė Gjermė tė Malėsisė sė Tetovės ėshtė duke u pėrgatitur skenari tjetėr (i rradhės), tė llojit tė Kondovės sė Menduh Thaēit dhe tė llojit tė Brodecit tė Ali Ahmetit.

Kliko pėr mė shumė


 

 

Shkruan : Ramadan PLLANA – Zvicėr, mė 6 gusht 2009

AMANETIN E HASAN PRISHTINĖS, IDEOLOGUT KRYESOR TĖ SHQIPĖRISĖ ETNIKE, DUHET ĒUAR NĖ VEND!

(Pėrkujtim me rastin e 76 vjetorit tė vrasjes mizore tė kėtij vigani tė Shqipėrisė Etnike)

-Luftėn dhe kundėrshtimin ndaj copėtimit do ta ndaloj vetėm kur tė ēlirohet dhe tė bashkohet kombi im.
-Dhe, para se gjithash, ruhuni nga mallkimi i historisė dhe mos e harroni atė kur tė jepni mendimin tuaj ! (Hasan Prishtina)
Mė 13 gusht mbushėn 76 vjet qė nga data e 13 gushtit tė vitit 1933, ku nė qytetin e Selanikut u vra nė pabesi ideologu i Shqipėrisė Etnike Hasan Prishtina nga tradhtari, Ibrahim Ēelo.
Hasan PRISHTINA (1873 – 1933).

Kliko pėr mė shumė


 

Shkruan: Kristina RASI

  ENCIKLOPEDIA MAQEDONASE NJĖ PARALAJMĖRIM PĖR NJĖ LUFTĖ TĖ RE DHE PĖR SHFAROSJEN E SHQIPTARĖVE AUTOKTONĖ NGA TROJET E TYRE ETNIKE !!!

Kliko pėr mė shumė


Elhame Zhitia-Krasniqi

Delegacioni nga Lugina viziton Suedin

 

Stockholm, 25/09/09

 

Nė Suedi ėshtė duke qėndruar njė delegacion politik i

shqiptarėve tė Preshevės, Medvegjės e Bujanocit tė cilin e pėrbėjnė
Riza Halimi (deputeti i vetėm shqiptar nė Parlamentin e Serbisė),  Jonuz Musliu (kryetar i komunės sė Bujanocit) si dhe Arber Ibrahimi ish ushtar i UQPMB-sė. Delegacioni ėshtė pėr herė tė parė nė vizitė nė Suedi.

 Kliko pėr mė shumė 
 


 

 

KAMPIONATI NACIONAL I GJĖZAVE LOGJIKE

 

Gjilan, 5 shtator. Sot nė Gjilan u mbajt kampionati i parė nacional i enigmave logjike.

Kampionati u mbajt nė organizim tė Shoqatės sė Gjėzėtarėve ”Ndre Mjeda” tė Gjilanit, nėn patronatin e kryetarit tė komunės, Qemajl Mustafa.

 

*Dhjetėra garues, adhurues tė enigmave logjike, kanė marrė pjesė nė kėtė Kampionat pėr ta testuar dijen e tyre nė kėtė fushė, me kėtė rast Nexhmedin Bislimi doli tė jetė mė i sukseshėm, ndėrsa pas tij u radhit Remzi Musliu, derisa e treta doli Miranda Selmani.

Kliko pėr mė shumė


VETERANĖT ILGALĖS TĖ 1981 TĖ PA KNAQUR ME GJENDJEN NĖ REPUBLIKĖN E KOSOVĖS

3 Korrik 2009

Abdullah Prapashtica

Nė fillim tė vitit nga njė grup bashkėluftėtarėsh u iniciua organizimi i njė takimi tė veteranėve tė ilegales tė para 1981. Nga ajo kohė kanė kaluar mbi 30 vite, qė me disa nga kėta shokė kemi bashkėvepruar por qė kurrė nuk jemi takuar. Kushtet e veprimtarisė nė ilegalitet nė vitet e tetėdhjeta as qė na lejonin njė gjė tė tillė.

Kliko pėr mė shumė

 

 


 

Edhe njė sukses i Bibliotekės Kombėtare dhe Universitare e Kosovės

 

BKUK pranohet anėtare e rregullt nė Konferencėn e Drejtorėve tė Bibliotekave Kombėtare tė Botės

Kliko pėr mė shumė


 

Trajtesė historike

 VEPRIMTARIA KOMBĖTARE E LIDHJES SĖ TRETĖ TĖ PRIZRENIT NĖ MĖRGIM, ME SELI NĖ NJU JORK TĖ SHBA-ve.

 Shkruan: Mr. Jetish KADISHANI

  Nė analet e historisė nacionale Lidhja Shqiptare e Prizrenit 1878-1881 ėshtė njėra nga ngjarjet mė tė mėdha tė popullit tonė. Historia e krijimit tė saj ėshtė nė forma dhe rrethana tė ndryshme dhe ėshtė pėrsėritur tri herė. Kėtu duhet pėrmendur Lidhjen e Parė tė Prizrenit gjatė viteve 1878-1881, Lidhjen e Dytė tė Prizrenit e mbajtur nė Prizren prej 16-20 shtator 1943 dhe Lidhjne e Tretė tė Prizrenit e thmeluar nė Nju Jork tė SHBA-ve, e formuar mė 20 tetor 1962, e cila ėshtė aktive edhe sot kurdoherė pėr ēėshtjen shqiptare dhe trojet e tyre etnike nė Ballkan.

 

Kliko pėr mė shumė


 

Shkruan: Fadil SHYTI

 

ZOTĖRI, ROHRABAKER DHE KUSH MENDON SI TI DO TĖ BINDEN SE, -KOSOVA SHQIPTARE, KURRĖ NUK DO T“I PRANOJĖ PROPOZIMET TUAJA, PĖR SHKĖMBIM TERRITORESH ME SERBINĖ!

Kliko pėr mė shumė


 

 Ramadan PLLANA :

Intervistė dhėnė Radio Diasporės mė 6 mars 2009, me rastin e ditės sė dėshmorėve.

     

                                                                                                                                                                          

R.D. (Ibrahimi) :-Sonte mysafir telefonik nė valet e Radios Diaspora , me ne dhe me ju sė bashku do tė jetė veprimtari i kahmotshėm i ilegales Ramadan Pllana nė Zvicėr.

-Mirėmbrėma ! I themi Ramadan PLLANĖS, Mirėmbrėma ! Mirėserdhėt nė valėt e Radio Diasporės !

-Ramadan Pllana : Mirėmbrėma Radiodiaspora !

R.D. :Si ju kemi nė Zvicėr sonte ?

R.P. : Mirė, ju falendroj, mirė po kalojmė, si nė mėrgatė, jetėn e mėrgatės !

R.D. : Falemnderit shumė, gėzohem qė jeni mirė,rehat, mirė qofshi dhe mirudėgjofshim ēdoherė !

Zoti PLLANA ! Me siguri se njė prezentim shumė i vogėl pėr dėgjuesin, sipas mendimit tuaj, do tė ishte i mirėseardhur, qė t’ju njohin mė pėrafėr ?

Kliko pėr mė shumė